Anasayfa Haberler Türkiye Uzay Ajansı Kuruldu

Türkiye Uzay Ajansı Kuruldu

112
0
PAYLAŞ

Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi ile Türkiye Uzay Ajansının kurulmasına ilişkin karar Resmi Gazete’de yayımlandı.

Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan imzasıyla yayımlanan kararla, Türkiye Uzay Ajansının kuruluş, görev ve yetkilerine ilişkin usul ve esaslar düzenlendi.

Kararnamede belirlenen görev ve yetkileri yerine getirmek üzere tüzel kişiliği olan, yönetimsel ve mali özerkliği ile özel bütçeye iye(sahip) olacak Ajans, Cumhurbaşkanınca belirlenen politikalar doğrultusunda Ulusal Uzay Programının hazırlanarak yaşama geçirilmesi için çalışmalar yürütecek.

Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile ilgili olacak Ajans, uzay ve havacılık bilimi ve teknolojilerine yönelik orta ve uzun vadeli amaçları, temel ilke ve yaklaşımları, amaç ve öncelikleri, başarım(performans) ölçütlerini, bunlara ulaşmak için izlenecek yöntemler ile kaynak dağılımlarını da içeren izlemsel(stratejik) tasarılar hazırlayacak.

Türkiye Uzay Ajansının görevleri arasında çekişmeci bir uzay ve havacılık sanayinin geliştirilmesi, toplumun gönenci(refah) ve ulusal çıkarlar doğrultusunda uzay ve havacılık teknolojilerinin kullanımının yaygınlaştırılması, uzay ve havacılık teknolojileri alanında bilimsel ve teknolojik altyapıların ve insan kaynaklarının geliştirilmesi, sığa(kapasite) ve yeteneklerin artırılması, uzaya bağımsız erişim olanağı sağlayacak kuruluş ve teknolojilerin kazanılması, uzay ve havacılık bilimi ve teknolojileri alanındaki uzmanlık ve bilgi birikiminden ulusal sanayinin diğer kollarının da yararlanabilmesi için gerekli çalışmaların yapılması bulunuyor.

Ulusal kapsamda ve Uluslararası Telekomünikasyon Birliği (ITU) uyarınca yürütülen spektrum ve yörünge tahsis ve eş güdüm etkinlikleri ile Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumunca yürütülen görevler dışında uzay araçları ve uzay yer sistemlerine ilişkin ulusal egemenlik kapsamındaki hakların kullanımına karar vermeye yetkili olacak Ajans, bu hakların yönetimi ve kullandırılmasına yönelik usul ve esasları belirleyerek, bu haklarla ilgili ulusal yükümlülüklerin gereklerini yerine getirecek.

Ulusal ve Uluslararası Kuruluşlarla Eş Güdümü Yürütecek

Uzay yer istasyonlarının işletilmesine yönelik sözleşme imzalamak, uzay yer istasyonları arasında eş güdümü sağlamak, Türkiye’nin uzaya yönelik hak ve çıkarlarının korunması ve güvence altına alınması için ulusal ve uluslararası kuruluşlarla eş güdümü yürütmekle yetkili olacak Ajans, uluslararası antlaşmalar uyarınca uzaya fırlatılan nesnelerin kayıtlarını devlet adına tutacak ve Birleşmiş Milletler uyarınca onay işlemlerini gerçekleştirecek veya onay işlemlerini gerçekleştirmek üzere yetkilendirme yapacak.

Ticari, bilimsel ve araştırma-geliştirme amaçlı uzay operasyonları ile insanlı veya insansız uzaya erişim ve uzayın keşfine yönelik operasyonları yaptırmak veya yapılmasını eş güdümlemek görevini yürütecek Ajans, uydu, fırlatma araç ve sistemleri, hava araçları, öğrencelikler(simülatör), uzay platformları ile birlikte uzay ve havacılıkla ilgili her türlü ürün, teknoloji, sistem, kuruluş, araç ve gereçlerin tasarımı, üretimi, bütünleşmesi ve gerekli denemelerinin yapılmasını sağlamak amacıyla tasarı ve çalışmalar gerçekleştirecek.

Kamu kurum ve kuruluşları ile özel sektör kuruluşlarınca uzaya gönderilecek uydu ve uzay araçlarının yurt içinden fırlatılmasına, yörüngeye yerleştirilmesine ve geri döndürülmesine ilişkin gerekli izinleri vererek eş güdümü sağlayacak Ajans, uydu ve uzay araçlarının yurt dışından fırlatılmasına, yörüngeye yerleştirilmesine ve geri döndürülmesine ilişkin bildirimleri da kayıt altına alacak.

Uzay ve Havacılığa Yönelik İlginin Geliştirilmesine Öncülük Yapacak

Türkiye Uzay Ajansı, uzay ve hava araçları ile uzay yer sistemleri alanında her türlü tasarım, inceleme, üretim, deneme, operasyon ve bütünleşme etkinliklerini düzenleyip, izleyerek ve gerektiğinde bu konularda yetkilendirme yaparak gerekli süreçleri yürütecek.

Uzay ve havacılık bilimi ve teknolojilerinin; ülke kalkınması, ulusal güvenliğin sağlanması, kamu sağlığının ve çevrenin korunması, doğal kaynakların ve tarımsal verimliliğin belirlenmesi, doğal yıkımların erken belirlenmesi ve doğal yıkımlardan kaynaklanan hasarların azaltılması, uluslararası antlaşmalar ve yükümlülüklerin izlenmesine yönelik kullanılması amacıyla yapılacak çalışmalarda ilgili kurumlar ile eş güdümü sağlayacak olan Ajans, ülke genelinde uzay ve havacılık alanında bilim ve teknolojilere yönelik ilgi ve merakın geliştirilmesinde de öncülük yapacak.

Ajans bu amaçla etkinlik alanlarında kamuoyuna ulaşmak için gerekli yayınları yaparak, her türlü iletişim ortamında içerik hazırlayıp sunarak etkinlikler gerçekleştirecek ve bu amaca yönelik etkinlikleri destekleyecek.

Ulusal Güvenlik ve Kamu Düzeninin Sağlanmasında Etkili Olacak

Ulusal güvenlik ve kamu düzeninin sağlanması amacıyla görevi kapsamında yapılan çalışmalar sonucunda elde edilen verilerin ölçünlerini(standart) oluşturacak olan Türkiye Uzay Ajansı, gerektiğinde bu verilerin işlenmesini, saklanmasını ve kullanılmasını sağlamak ve paylaşım koşullarını düzenlemekle sorumlu olacak.

Türkiye’nin iye olduğu önemli uzay ve havacılık teknolojilerinin dış satımına ilişkin usul ve esasları ilgili kurum ve kuruluşlarla eş güdümlü olarak belirleyecek Ajans, deneysel amaçlı uzay ve hava araçları, uzay ve yer sistemleri ile alt sistemler, takım(ekipman) ve bileşenlerin geliştirilmesinde, uzayın keşfine yönelik araştırmalar yaptırarak, gerekli sistem ve araçların tasarlanması, geliştirilmesi ve başka yolla sağlanması için üniversiteler ve diğer bilimsel etkinlikte bulunan kurum ve kuruluşlarla veya yurt dışındaki kuruluşlarla iş birliği yaparak gerekli çalışmaların yürütülmesini gerçekleştirecek.

Uzay ve havacılık alanında bilim ve teknolojilere ilişkin uluslararası ölçünleri de göz önünde bulunduracak Ajans, ilgili kurum ve kuruluşlarla eş güdüm içinde ülke ölçünlerini belirlemeye yönelik çalışmalar yürütecek.

Uzay ve havacılık bilimi ve teknolojilerinde dışa bağımlılığı azaltmak, uluslararası alanda çekişme gücünü artırmak, bilimsel ve teknolojik altyapıyı oluşturmak ve her türlü yeni teknolojinin geliştirilmesi amacıyla Ar-Ge ve yüksek teknoloji girişimciliği destek programları hazırlayacak Ajans, gök bilimi ve uzay bilimleri ile ilgili çalışmaları destekleyerek, ulusal düzeyde yürütülen çalışmaları eş güdümlendirecek, gözlem ve ölçüm sistemleri teknolojilerinin geliştirilmesine yönelik çalışmalara destek vererek uluslararası iş birliklerini geliştirecek.

Ajans Yönetim Kurulu 7 Üyeden Oluşacak

Türkiye Uzay Ajansı Yönetim Kurulu, başkanla birlikte 7 üyeden oluşacak. Yönetim Kurulu, Ajansın en üst karar organı olacak ve Ajansın Başkanı, Yönetim Kurulunun da başkanı olarak görev yapacak.

Başkan dışındaki Yönetim Kurulu üyelerinin görev süresi üç yıl olacak. Görev süresi biten üyeler yeniden seçilebilecek. Başkan yardımcılarından Yönetim Kurulu üyeliğine atananlardan görevleri herhangi bir nedenle son bulanların Yönetim Kurulu üyelikleri de sona erecek.

Ajansın Yönetim Kurulu her ay en az bir kere toplanacak. Yönetim Kurulunun olağan toplantılarına yıl içinde toplam dört defa veya üst üste üç defa katılmayan üyelerin üyelikleri Yönetim Kurulu kararıyla düşürülebilecek.

Herhangi bir nedenle boşalan üyeliklere seçilen üyelerin görev süresi de üç yıl olacak. Yönetim Kurulunun çalışma usul ve esasları, Yönetim Kurulu kararı doğrultusunda Ajans tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenlenecek.

Yönetim Kurulu üyelerine ayda ikiden çok olmamak üzere her bir toplantı için 9000 ek gösterge rakamının memur aylık katsayısı ile çarpımı sonucunda bulunacak miktarda huzur hakkı ödenecek. 

Yönetim Kurulunun Görev ve Yetkileri 

Türkiye Uzay Ajansı Yönetim Kurulunun görev ve yetkileri ise şunlar olacak:

“Cumhurbaşkanınca belirlenen uzay ve havacılık bilimi ve teknolojileri politikalarını uygulamak. Uzay politikası doğrultusunda Milli Uzay Programı’nı hazırlamak. Ajansın çalışma ilkeleri ile bilimsel, teknolojik, hukuki ve yönetimsel altyapı ile insan kaynağı altyapısının oluşturulmasına ilişkin düzenlemeleri yapmak. İnsan kaynakları politikasını oluşturmak ve uygulanmasını izlemek, personelin nitelikleri, işe alınmaları, başarım değerlendirme ölçütleri ile ilgili genel esasları belirlemek. Ajansın etkinliklerini yönlendirmek, denetlemek ve eş güdümü sağlamak. Ajansın etkinlik sonuçlarını, belirlenen politika, izlem ve amaçlar doğrultusunda izlemek, değerlendirmek ve beklenen başarımın sağlanmadığı alanlar için gerekli önlemleri almak. Gerektiğinde yurt içinde çalışma ofisi açılmasına karar vermek, buralarda işe alınacak personelle ilgili konularda kararlar almak. Uzay ve havacılık teknoloji ve sistemleri ile ilgili her türlü kuruluş ve altyapının kurdurulmasına veya kiralanmasına ilişkin konularda karar almak. İlgili yönetmeliğine göre etkinlik alanı ile ilgili ulusal ve uluslararası kurum ve kuruluşlara üye olmak veya üyelikten ayrılmak için karar vermek; yurt dışında temsilcilik açmak için karar almak. Ajansın görevleri ile ilgili yürüteceği etkinlikler çerçevesinde; ücret, telif ve işletme ücreti tarifelerini belirlemek. Uzay ve havacılık bilimi ve teknolojilerinin gelişimini ve yaygınlaştırılmasını destekleyici nitelikte finans, hukuk, yönetim, işletme, pazarlama ve benzeri konularda çalışmalar yapmak veya yaptırmak konusunda karar almak. Uluslararası uzay hukukundaki gelişmeleri izlemek ve eş değer yabancı kuruluşlar ile işbirliği yapmak, uzay hukukuna ilişkin yönetmelikle birlikte her türlü çalışmaları yürütmek. Uzay ve havacılık teknolojileri ile ilgili bölgesel veya uluslararası oluşum ve kuruluşlara üye olmak, görev alanı ile ilgili konularda uluslararası kuruluşlar ve ülkelerle bağlantı sağlamak, uluslararası oluşum, kuruluş ve anlaşmalar uyarınca ülkemizi simgeleyecek personeli görevlendirmek.”

Ajans, belirtilen uzay ve havacılık bilimi ve teknolojileri etkinliklerine ilişkin genel usul ve esasları Bilim, Teknoloji ve Yenilik Politikaları Kurulunun ilke ve önerilerini göz önünde tutarak belirleyecek.

Uzay ve Havacılık Alanında Ar-Ge Çalışmaları Desteklenecek

Türkiye Uzay Ajansının gelirleri, her yıl genel bütçeden aktarılacak tutar ile yapılan yetkilendirmeler ve danışma hizmeti karşılığı elde edilecek gelirler, buluşlardan doğan haklara ilişkin gelirler, yapılacak her türlü yardım, bağış ve vasiyetler, Ajansa ilişkin taşınır veya taşınmaz malların gelirleri ile yayın ve diğer etkinlik gelirlerinden oluşacak.

Ayrıca Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) Başkanlığı gelirleri kapsamında, TÜBİTAK Uzay Teknolojileri Araştırma Enstitüsü Müdürlüğünce bir önceki yıl elde edilen gelirlerin %20’si oranında izleyen yılın ocak ayı sonuna dek aktarılacak tutar ile Sivil Havacılık Genel Müdürlüğünün yıllık gelirlerinden o yıla ilişkin her türlü giderinin karşılanmasından sonra kalan miktarın %20’si oranında izleyen yılın ocak ayı sonuna dek aktarılacak tutar da Ajansı gelirleri arasında yer alacak.

Bu arada 655 sayılı Ulaştırma ve Altyapı Alanına ilişkin Bazı Düzenlemeler Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin 40’ıncı maddesinin birinci fıkrası gereğince Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığına aktarılan tutarın %20’si de aktarmayı izleyen ayın sonuna dek Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığınca Ajans hesaplarına aktarılacak. Aktarılan bu tutarlar, uzay ve havacılık araştırma ve geliştirme etkinliklerinin desteklenmesi amacıyla kullanılacak.

Ajans, Cumhurbaşkanınca belirlenen uzay ve havacılık bilimi ve teknolojileri politikaları doğrultusunda Türkiye’nin önceliklerinin belirlendiği izlemsel taslaklar çerçevesinde ortaya çıkan gereksinimleri karşılamak amacıyla tasarı ve burs çağrılarına çıkabilecek.

Bu kapsamda Ajans uzay ve havacılık bilimi ve teknolojileri alanındaki Ar-Ge gereksinimlerini karşılamak üzere Yönetim Kurulu’nun kararıyla TÜBİTAK programları üzerinden tasarı çağrılarına çıkacak, insan kaynağı gereksinimlerini karşılamak üzere TÜBİTAK üzerinden burs verebilecek.

Kamu kurum ve kuruluşları personeli Türkiye Uzay Ajansında geçici olarak görevlendirilebilecek ve ilgili kanun ve yönetmelikler çerçevesinde yerli veya yabancı personel alınabilecek.

Kamu kurum ve kuruluşlarınca sağlanan burslardan doğan zorunlu hizmet yükümlülükleri, yükümlünün isteği, Ajansın isteği ve yükümlünün bağlı olduğu bakanın onayı ile Ajansa devredilebilecek.

Ajans Başkanı ve Başkan Yardımcıları, mali ve toplumsal hak ve yardımlar ile diğer özlük hakları bakımından sırasıyla Türkiye İstatistik Kurumu Başkan ve Başkan Yardımcılarına denk olacak.

Havacılık ve Uzay Teknolojileri Genel Müdürlüğü Kapatıldı

Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı yapısında bulunan Havacılık ve Uzay Teknolojileri Genel Müdürlüğü kapatıldı.

Söz konusu Genel Müdürlüğe ilişkin her türlü taşınır, taşıt, araç, gereç, yazılı ve elektronik ortamdaki evrak kayıt ve belgelerin Ajansa devrine ilişkin iş ve işlemler ise Ulaştırma ve Altyapı Bakanı’nca oluşturulacak bir alt kurulca 3 ay içinde yerine getirilecek.

Havacılık ve Uzay Teknolojileri Genel Müdürlüğünce yürütülmekte olan tasarı ve etkinliklere ilişkin devir hükümleri de Ajans ile Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı arasında düzenlenecek bir protokolle belirlenecek.

Bu arada Havacılık ve Uzay Teknolojileri Genel Müdürlüğüne tahsisli kadrolar mevcutlu olarak Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığının merkez yapılanmasında yer alan birimlere dağıtılacak.

Ayrıca Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığında Havacılık ve Uzay Teknolojileri Uzman Yardımcısı unvanlı kadrolarda görev yapan personelin kadro unvanları da başka bir işleme gerek kalmaksızın Ulaştırma ve Haberleşme Uzman Yardımcısı biçiminde; Havacılık ve Uzay Teknolojileri Uzmanı unvanlı kadrolarda görev yapan personel de kadro unvanları başka bir işleme gerek kalmaksızın Ulaştırma ve Haberleşme Uzmanı biçiminde değiştirildi. 

Kaynak

Anadolu Ajansı

PAYLAŞ
Önceki makaleInSight Uzay Aracı Mars’a İniyor
Sonraki makaleDünya Nasıl Oluştu
1992 yılında Bursa'da doğdum. İlk ve orta öğrenimimi Bursa'da tamamlayıp İstanbul Üniversitesi Coğrafya Bölümü'ne giriş yaptım. Okurken çektiğim Türkçe coğrafi kaynak sıkıntılarını gidermek adına Ekopangea'nın kurulmasına önayak oldum.

BİR YANIT BIRAK

Lütfen yorumunuzu giriniz
Lütfen adınızı buraya giriniz